Saturday, 15 May B.E.2565  
Listen to Dhamma (Mp3)
Listening to Tripitaka (Mp3)
Teaching Dhamma (Mp3)
Audio Books (Mp3)
Block Thor Sot (Mp3)
កម្រងកំណាព្យនិងស្មូត្រ (Mp3)
កម្រងបទភ្លេងនិងចម្រៀង (Mp3)
Buddhism​ & Society (Mp3)
Read Dhamma (eBook)
Video Gallery
Recently Listen / Read
Live Radio
Metta Radio
ទីតាំងៈ រាជធានីភ្នំពេញ
ម៉ោងផ្សាយៈ ២៤ម៉ោង
Kalyanmet Radio
ទីតាំងៈ ខេត្តបាត់ដំបង
ម៉ោងផ្សាយៈ ៤.០០ - ២២.០០
Buddha Speech Radio
ទីតាំងៈ រាជធានីភ្នំពេញ
ម៉ោងផ្សាយៈ ៤.០០ - ២២.០០
Voice of Dhamma Radio
ទីតាំងៈ រាជធានីភ្នំពេញ
ម៉ោងផ្សាយៈ ២៤ម៉ោង
Radio Koltoteng
ទីតាំងៈ វត្តគល់ទទឹង
ម៉ោងផ្សាយៈ ២៤ម៉ោង
Radio RVD BTMC
ទីតាំងៈ ខេត្តបន្ទាយមានជ័យ
ម៉ោងផ្សាយៈ ០៤.០០​​​ - ២២.០០
Ponletrayroth Radio
ទីតាំងៈ ខេត្តតាកែវ
ម៉ោងផ្សាយៈ ៤.០០ - ២២.០០
មើលច្រើនទៀត​
Notification
All Visitors
Today 44,979
Today
Yesterday 182,833
This Month 2,739,003
Total ១៩៣,២៩៤,៣២០
free counters
កំពុងទស្សនា ចំនួន
Reading Article
Public date : 26, Jul 2019 (13947 Read)

ខ្លួន​ទី​ពឹង​ខ្លួន



 
ខ្លួន​ទី​ពឹង​ខ្លួន
អត្តា​ហិ​ អត្ត​នោ​ នា​ថោ

ពុទ្ធសា​សនិក​ជន​គ្រប់​រូប​បាន​យល់​ដឹង​ហើយ​ថា​ ទ្រឹស្តី​កម្ម​ផល​ ជា​មូល​ដ្ឋាន​នៃ​ព្រះ​ពុទ្ធ​សាសនា​ ។ ដូច​នេះ​ យើង​អាច​ហៅ​ព្រះ​ពុទ្ធ​សាសនា​ ជា​លទ្ធិ​កម្ម​និយម​ (​លទ្ធិ​ស្តី​ពី​កម្ម​) វិញ​ក៏​បាន​ឥ​ត​ខុស​ទាស់​ ។ ព្រះ​ពុទ្ធ​សាសនា​ស្តី​ពី​កម្ម​ (​អំពើ​=action) គឺ​សំ​ដៅ​យក​ កម្ម​ ដែល​មាន​ចេត​នា​ជា​ដើម​ចម​ ។ កម្ម​នេះ​ពិត​ជា​ឲ្យ​ផល​វិបាក​ខ្លួន​ឯង​ពិត​ ព្រោះ​កម្ម​មាន​ចេត​នា​ ។ ចេត​នា​ គឺ​សីល​ចេតនា​ ចាគ​ចេតនា​ ទុស្សី​​ល​ចេត​នា​ ។ល។

លក្ខណៈ​អ្វី​ជា​អ​ទិ​ទេព​ ដែល​ថា​មាន​អនុ​ភាព​លើ​អ្វី​ទាំង​អស់​ ឬ​អ្វី​ដទៃ​ទៀត​ ដែល​ជា​ភាព​តំណាង​អាទិ​ទេព​ មា​ន​ឫទ្ធា​នុភាព​នោះ​ ពុំ​មាន​ចំណែក​ណា​មួយ​ទាល់​តែ​សោះ​ នៅ​ក្នុង​លក្ខណៈ​ព្រះ​ពុទ្ធ​សាសនា​ ។ក្នុង​ព្រះ​ពុទ្ធ​សាសនា​ ពុំ​មាន​អ្នក​ណា​មួយ​ជា​អ្នក​ចាំ​ប្រ​ទាន​រង្វាន់​ ឬ​ជា​អ្នក​ចាំ​ដាក់​បណ្តាសា ឲ្យ​មាន​បាប​នោះ​ទេ ។ សុខ​ក្តី​ ទុក្ខ​ក្តី​ សុទ្ធ​តែ​ជា​ផល​ដែល​កើត​ចេញ​មក​អំពី​កម្ម​ (អំពើ) របស់​ខ្លួន​គ្រប់​គ្នា​ទាំង​អស់​ ។ គំនិត​ដែល​គិត​ថា​ ទេព្តា​ពេញ​ព្រះ​ទ័យ​ ហើយ​ប្រោស​ប្រ​ទាន​រង្វាន់​ក្តី ឬ​ទេព្តា​មិន​សព្វ​ព្រះ​ទ័យ​ ហើយ​ក្រេវ​ក្រោធ​ដាក់​បណ្តា​សា​ ឲ្យ​មាន​បាប​ក្តី​ ឬ​គំនិត​ដែល​គិត​ថា​ ទេព្តា​គូស​ក្រ​យៅឲ្យ​មនុស្ស​ ឬ​ព្រះ​ព្រហ្ម​ដាក់​កំហិត​ កម្រិត​វាសនា​មនុស្ស​ក្តី ពុំ​មែន​ជា​សម្មា​ទិដ្ឋិ​ (right understanding) ពុំ​មែន​ជា​សទ្ធា​ (ជំនឿ​ហេតុ​ផល​ប្រ​កប​ដោយ​បញ្ញា​) ហើយ​ក៏​ពុំ​មាន​នៅ​ក្នុង​ទ្រឹស្តី​ពុទ្ធ​សាសនា​ដែរ ។

យើង​បាន​ដឹង​តាម​រយៈ​ពុទ្ធ​ប្ប​វត្តិ​ហើយ​ថា ព្រះ​ពុទ្ធ​ជា​មនុស្ស​សុទ្ធ​សាធ​ ព្រះ​អង្គ​ពុំ​មែន​ជា​អទិ​ទេព​ ពុំ​មែន​ជា​តួអង្គ​អវតារ​ (incarnation) ពុំ​មែន​ជា​ព្រះ​វិស្ណុ​ ឬ​ជា​បរម​ទេព្តា​ មិន​ចេះ​ស្លាប់​នោះ​ឡើយ​ ។ ដោយ​ព្រះ​អង្គ​មាន​ភាព​ជា​មនុស្ស​ ហើយ​ប្រើ​វិរយ​ភាព​ខ្លាំង​ក្លា​ ឲ្យ​បាន​សម្រេច​នូវ​ ពុទ្ធ​ភាព និង​មោក្ខ​ធម៌ ទ្រង់​ប្រកាស​ប្រាប់​លោក​ទាំង​មូល​ឲ្យ​យល់​ច្បាស់​ តាម​សេច​ក្តី​ពិត​ថា មនុស្ស​លោក​មាន​ភាព​អាច​បាន​ (possibilities) និង​អនុ​ភាព​អាច​ធ្វើ​ឲ្យ​សម្រេច​បាន​ (creative power) កប់​នៅ​ក្នុង​ខ្លួន​មនុស្ស​ ។​ វាសនា​មនុស្ស​ស្ថិត​នៅ​ក្នុង​កណ្តាប់​ដៃ​មនុស្ស​ ។​ មនុស្ស​ជា​អ្នក​ច្នៃ​វាសនា​របស់​ខ្លួន​ ពុំ​មែន​ជា​ព្រះ​ព្រហ្ម​ ឬ​ទេ​វតា​ជា​អ្នក​ដាក់​កំហិត​ ឬ​ច្នៃ​វាសនា​មនុស្ស​ទេ​ ។

មនុស្ស​មួយ​ចំនួន​ធ្លាប់​ពោល​ថា " វាស​នា​មនុស្ស​ម្នាក់​ៗ​ស្រេច​ទៅ​លើ​ព្រហ្ម​លិខិត​ ស្រេច​លើ​ទេវតា​ដៅ​គូទ​ឲ្យ​ " ។ ពាក្យ​សម្តី​នេះ​ ជា​សម្តី​មនុស្ស​ខ្វះ​សេចក្តី​ក្លា​ហាន​ ទទួល​ចុះ​ចាញ់​ វិរិយភាព​ បន្ថោក​បន្ទាប​អត្ត​ភាព​របស់​ខ្លួន ។ មនុស្ស​ជំពូក​នេះ​ រមែង​ជួប​ប្រទះ​នូវ​ទុក្ខ​សោក​ ផល​វិបាក​ជា​ច្រើន​ក្នុង​ជីវិត​ លុះ​ស្មុគ​ស្មាគ​ទ័ល​គំនិត​ ខ្វះ​មធ្យោ​បាយ​ដោះ​ស្រាយ​ ក៏​តាំង​សម្លឹង​មើ​ល​មេឃ​ មើល​ផ្កាយ​ ហើយ​ឧ​ទាន​ឡើង​ថា " ជាតិ​នេះ​អភ័ព្វ​ណាស់​! ស្គាល់​តែ​ទុក្ខ​! ព្រហ្ម​លិខិត​ឥត​មេត្តា​ ទេវតា​ឥត​ប្រណី​! " ។ ទោះ​បី​ខំ​ប្រឹង​ស្រែក​ឲ្យ​បែក​ផែន​ដី​ ក៏​ឥត​អំពើរ​ដែរ​ ព្រោះ​ពុំ​មាន​ព្រះ​ព្រហ្ម​ ឬ​ទេវ​តា​ណា​មួយ​ចុះ​ពី​ស្ថាន​លើ​ មក​ជួយ​ដោះ​ស្រាយ​ យើង​បាន​ក្រៅ​ពី​តែ​ខ្លួន​យើង​ទេ​ ប្រសិន​បើ​មាន​ ក៏​មាន​តែ​ក្នុង​រឿង​ព្រេង​និ​ទាន​តែ​ប៉ុណ្ណោះ​ ។ ទ្រឹ​ស្តី​កម្ម​ផល​ បាន​បញ្ជាក់​រួ​ច​មក​ហើយ​ថា​ អ្វី​ៗ​ដែល​យើង​មាន​ក្នុង​ជាតិ​នេះ​ គឺ​ជា​ផល​នៃ​កម្ម​ដែល​យើង​បាន​សាង​ពី​អតី​ត​ជាតិ​ផង​ ក្នុង​បច្ចុប្បន្ន​ជាតិ​នេះ​ផង​ ។

យើង​សាង​កម្ម​ (អំពើ​) យើង​ត្រូវ​ទទួល​ផល​នៃ​កម្ម​ ជា​ចាំ​បាច់​ចៀស​មិន​រួច​ អាស្រ័យ​ហេតុ​នេះ​ហើយ​ ទើប​ព្រះ​ពុទ្ធ​ទ្រង់​ចែង​នូវ​ពុទ្ធ​សុភាសិត​ថា អត្តា​ហិ​ អត្ត​នោ​ នា​ថោ មានន័យ​ថា ខ្លួន​ជា​ទី​ពឹង​នៃ​ខ្លួន​ ទេ​វតា​ឥន្ទ​ព្រហ្ម​ពុំ​មែន​ជា​ទី​ពឹង​របស់​យើង​ទេ​ ។

ព្រះ​សមណ​គោតម​ បរម​គ្រូនៃ​យើង​ ទ្រង់​បាន​បណ្តុះ​កម្លាំង​ចិត្ត​សាវ័ក​ព្រះ​អង្គ​ឲ្យ​ចេះ​ទី​ពឹង​ខ្លួន​ ដើម្បី​រួច​ចាក​ទុក្ខ​ភ័យ​ខ្លួន​ឯង​ បញ្ចេះ​ឲ្យ​យល់​ពិត​ថា​ បរិសុទ្ធិ និង​មិន​បរិសុទ្ធិ​ ស្រេច​លើ​បុគ្គល​ម្នាក់​ៗ​ទេ​ ។ ពុទ្ធ​វចនៈ ដែល​បណ្តុះ​កម្លាំង​ចិត្ត​សាវ័ក​ទាំង​ឡាយ​ ឲ្យ​ចេះ​ទី​ពឹង​ខ្លួន ព្រះ​សម្ពុទ្ធ​ទ្រង់​ត្រាស់​ទុក​ក្នុង​មហា​បរិ​និព្វាន​សូត្រ​ថា " ម្នាល​ភិក្ខុ​ទាំង​ឡាយ ! អ្នក​ទាំង​ឡាយ​ ចូរ​យក​ខ្លួន​ ជា​កោះ​ពឹង​ខ្លួន​ឯង​ ចូរ​យក​ខ្លួន​ជា​ទី​ពឹង​ ចូរ​កុំ​យក​អ្នក​ដទៃ​មក​ធ្វើ​ជា​ទី​ពឹង​ខ្លួន​ឡើង​ " ភិក្ខវេ​ អត្ត​ទី​បា​ វិហរថ អត្ត​សរណា​ អនញ្ញសរណា

ក្នុង​លោក​សន្និ​វាស​នេះ​ តម្រិះ​វិជ្ជា​ក្តី​ ទ្រព្យ​សម្បត្តិ​ក្តី​ រមែង​តែង​កើត​ឡើង​ដល់​បុគ្គល​ដែល​មាន​ វិរិយ​ភាព​ ខន្តី​ គោ​ល​បំណង​មោះ​មុត​ តស៊ូអត់​ធន់​ ពុះ​ពារ​ឧ​បសគ្គ​គ្រប់​បែប​យ៉ាង​ ក្នុង​ជីវិត​ សម​ដូច​បុរាណ​ភាសិត​មួយ​ថា ចេះ​ពី​រៀន​ មាន​ពី​រក​ ពុំ​មែន​បាន​មក​ពី​ការ​បន់​ស្រន់​ សុំ​អង្វរ​កពី​ទេវ​តា​ ឥន្ទ​ព្រហ្ម​ទេ ។ លុះ​ត្រា​តែ​យើង​ខំ​ប្រឹង​ប្រែង​ព្យា​យាម ខំ​ស្វះ​ស្វែង​រក​ទ្រព្យ​សម្ប​ត្តិ​ទើប​យើង​មាន​ភោគ​ទ្រព្យ​ ។ ស្រី​ហិ​តោ​បទេស​ពោល​ថា " ម្រឹគ​ទាំង​ឡាយ​ មិន​ដែល​បោល​ចូល​មាត់​សីហៈ​ដេក​លក់​ឡើយ​ " ។ យ៉ាង​ណា​មិញ ទ្រព្យ​សម្បត្តិ​ មិន​ដែល​ហូរ​ចូល​មក​ដល់​បុគ្គល​ណា​ ដែល​បណ្តោយ​ឲ្យ​កោស​ជ្ជ​ភាព​ (​ភាព​ខ្ជិល​ច្រ​អូស​) គ្រប​សង្កត់​ ដេក​ចាំ​ព្រេង​វាសនា​ដែរ​ ។ បណ្ឌិត​លោក​ចាត់​ទុក​ សេច​ក្តី​ព្យាយាម​ ជា​ទ្រព្យ​ដ៏​ប្រសើរ​របស់​មនុស្ស​ប្រុស​ស្រី​គ្រប់​រូប​ ។ ព្រះ​ពុទ្ធ​ទ្រង់​សម្តែង​ថា វិរិយេន​ ទុក្ខ​មច្ឆេតិ​ ប្រែ​ថា ដោយ​សេច​ក្តី​ព្យា​យាម​ មនុស្ស​អាច​ឆ្លង​ផុត​ទុក្ខ​ទោស​ គ្រប់​យ៉ាង​បាន ។

បញ្ញា​ឬ​ប្រាជ្ញា​កើត​ឡើង​ពី​វិជ្ជា​ ។ វិជ្ជា​នាំ​ឲ្យ​មាន​វិន័យ​ វិន័យ​នាំ​ឲ្យ​បាន​សេច​ក្តី​ថ្លៃ​ថ្នូរ​ សេចក្តី​ថ្លៃ​ថ្នូរ​នាំ​ឲ្យ​បាន​ទ្រព្យ​សម្បត្តិ​ ទ្រព្យ​សម្បត្តិ​នាំ​ឲ្យ​មាន​ធម៌ ធម៌​ដឹក​នាំ​ឲ្យបាន​សេចក្តី​សុខ​ ។ មនុស្ស​គ្មាន​វិជ្ជា​ លោក​ចាត់​ទុក​ថា ជា​មនុស្ស​គ្មាន​ប្រាជ្ញា​ ល្ងង់​ខ្លៅ​ខ្វះ​ទ្រព្យ​សម្បត្តិ​ អាប់​ឱន​កិត្តិ​យស​ គ្មាន​រស្មី​ គ្មាន​សេច​ក្តី​ថ្លៃ​ថ្នូរ​ ។ បុរាណ​លោក​ពោល​ថា " មនុស្ស​ល្ងង់​មិន​ផ្អើល​ភ្ញាក់​ ដូច​ភ្នែក​ខ្វាក់​ទាំង​សង​ខាង​ មាន​រូប​គ្មាន​អ្វី​អាង​ សាង​ថោក​ទាប​ កើត​មក​ខ្លៅ​ " ។ បញ្ញា​ឬ​ប្រាជ្ញា​នេះ​ចែក​ចេញ​ជា​ពី​ប្រ​ការ​ គឺ​ លោកីយ​បញ្ញា​ និង​ លោកុត្ត​របញ្ញា​ ។

លោកិយ​បញ្ញា​ បាន​ដល់​ការ​ចេះ​ដឹង​ ការ​យល់​ស្គាល់​នូវ​ដំណើរ​វិវឌ្ឍន៍​នៃ​ស្ថាន​ការណ៍​ និង​ព្រឹត្តិ​ការណ៍​ផ្សេង​ៗ​ ក្នុង​ពិភព​លោក ។ បើ​យើង​មិន​អើ​ពើ​ មិន​យល់​កិច្ច​ការ​ ឬ​វិជ្ជា​ខាង​ផ្លូវ​លោក​ផង​ យើង​មិន​អាច​រស់​នៅ​ក្នុង​លោក​នេះ​ បាន​ដោយ​ស្រួល​ឡើយ ។ លោកិយ​បញ្ញា​ ជា​ជំនួយ​ជួយ​ឲ្យ​យើង​វាង​វៃ​ ក្នុង​ការ​ប្រកប​ការងារ​ ឬ​មុខ​របរ​ជំនួញ​ជួញ​ប្រែ​ តាម​សម្មា​អាជីវៈ ស្គាល់​កាលៈ​ទេសៈ​ ស្គាល់​ការ​និយម​នៃ​ពិ​ភព​លោក​បច្ចុប្បន្ន​ ដែល​ជា​សម្ភារ​និយម​​ (materialist) ។

លោកុត្ត​របញ្ញា​ បាន​ដល់​ការ​ចេះ​ដឹង​ខាង​ផ្លូវ​ធម៌​ គឺ​សច្ច​ធម៌ ។ បើ​និយាយ​តាម​លោកុត្តរ​ បាន​ដល់​សម្មា​ទិដ្ឋិ​ (right understanding) ការ​យល់​ត្រូវ​ និង​សម្មា​សង្កប្បៈ (right thought) ការ​ត្រិះ​រិះ​ត្រូវ​ដែល​ជា​បញ្ញា​សិក្ខា​ (wisdom) ដែល​ជា​ផ្លូវ​តែ​មួយ​គត់​សម្រាប់​នាំ​សត្វ​ទៅ​កាន់​ការ​រួច​ចាក​ទុក្ខ​ (មោក្ខ​ធម៌) គឺ​ព្រះ​និព្វាន​ ។

បញ្ញា​ ជា​អាវុធ​ដ៏​ប្រសើរ​ សម្រាប់​កាប់​ឆ្ការ​នូវ​ព្រៃ​ស្នាប់ គឺ​កិលេស​តណ្ហា​ ។ អ្នក​មាន​បញ្ញា​ទើប​ពិចារណា​ឃើញ​ទោស​របស់​ខ្លួន​ឯង​ មិន​ថ្កោល​ទោស​អ្នក​ដទៃ ដឹង​ថា​ខ្លួន​ឯង​ ជា​ទាសៈ​នៃ​កិលេស​តណ្ហា​ ។ បញ្ញា​ ជា​បារមី​មួយ​ ក្នុង​បណ្តា​បារមី​ធម៌​ (state of perfection) ទាំង​ដប់​ហៅ​ថា​ទស​បារមី ដែល​ព្រះ​ពុទ្ធ​បរម​សាស្តា​ បំពេញ​ជា​ច្រើន​ជាតិ​មក​ហើយ​ ហើយ​បាន​សម្រេច​ព្រះ​និព្វាន​ ។

សរុប​សេចក្តី​មក​ តាម​ព្រះ​ពុទ្ធោវាទ​ បុគ្គ​ល​ម្នាក់​ៗ​ ត្រូវ​យក​ខ្លួន​ជា​ទី​ពឹង​របស់​ខ្លួន​ ត្រូវ​ប្រើ​បញ្ញា​របស់​ខ្លួន​រចនា​ជីវិត​របស់​ខ្លួន​ ដោយ​ការ​យក​វិរិយ​ភាព​ ខន្តី​ ជា​មធ្យោ​បាយ ។ បុគ្គល​ម្នាក់​ៗ​ មិន​ត្រូវ​ពឹង​អ្នក​ដទៃ​ មិន​ត្រូវ​ធ្វើ​ជា​ស្រមោល​ ឬ​អាយ៉ង​របស់​អ្នក​ដទៃ​ មិន​ត្រូវ​ពឹង​ផ្អែក​លើ​ព្រេង​វាសនា​ មើល​ងាយ​អត្ត​ភាព​របស់ខ្លួន​ ហើយ​រត់​ទៅ​ពឹង​អទិ​ទេព​ ឥន្ទ​ព្រហ្ម​ ទេ ។ ក្នុង​ការ​ស្វែង​រក​ទ្រព្យ​ក្តី រក​ធម៌​ក្តី ត្រូវ​ប្រកាន់​យក​ពុទ្ធ​ភាសិត​ ខ្លួន​ទី​ពឹង​ខ្លួន​ អត្តាហិ​ អត្តនោ​ នា​ថោ ជា​និច្ច​ ។

ដកស្រង់​ចេញ​ពី​សៀវ​ភៅ " ទ្រឹស្តី​កម្ម​ផល " រៀប​រៀង​ដោយ ឈុន​ គីម​អៀត

ដោយ​៥០០០​ឆ្នាំ​
 
Array
(
    [data] => Array
        (
            [0] => Array
                (
                    [shortcode_id] => 1
                    [shortcode] => [ADS1]
                    [full_code] => 
) [1] => Array ( [shortcode_id] => 2 [shortcode] => [ADS2] [full_code] => c ) ) )
Articles you may like
Public date : 30, Jul 2019 (74074 Read)
អាត្មាអញ​ម្នាក់ឯង​ នឹង​ស្រោច​ស្រប់​ខ្លួន​ចង្រ្កម​ ក្នុង​ព្រៃ​ត្រ​ជាក់
Public date : 28, Jun 2012 (9515 Read)
ភិក្ខុប្បាតិមោក្ខប្រែ
Public date : 28, Jul 2019 (36241 Read)
សុខ​ព្រោះ​មិន​កើត​ទុក្ខ
Public date : 29, Jul 2019 (11564 Read)
កំណើត​បុណ្យ​បូជា​ព្រះចន្ទសំពះព្រះខែ
Public date : 29, Jul 2019 (6944 Read)
ឧបាយរំលត់​សេចក្ដី​ក្រោធ
Public date : 28, Jul 2019 (9045 Read)
មនុស្ស​ស្លឹក​ឈើ​ជ្រុះ និង​មនុស្ស​ផ្កាយ
Public date : 04, May 2021 (6841 Read)
ពុទ្ធានុស្សតិ
Public date : 30, Jul 2019 (7363 Read)
និយមន័យ​ទូទៅ​នៃ​សុខភាព​ផ្លូវ​ចិត្ត
© Founded in June B.E.2555 by 5000-years.org (Khmer Buddhist).