សីហសេយ្យាសូត្រ (អងុ្គត្តរនិកាយ ចតុក្កនិបាត)

[២៤៦] ម្នាលភិក្ខុទាំងឡាយ ការដេក ៤ ប្រការនេះឯង។ ការដេក ៤ ប្រការ តើដូចម្តេច​ខ្លះ? គឺ៖
១. កាសេយ្យា (ការដេកយ៉ាងខ្មោចស្លាប់)
២. កាមភោគីសេយ្យា (ការដេកយ៉ាងអ្នកបរិភោគកាម)
៣. សីហសេយ្យា (ការដេកយ៉ាងរាជសីហ៍)
៤. តថាគតសេយ្យា (ការដេកយ៉ាងតថាគត)

ការដេកយ៉ាងខ្មោចស្លាប់ តើដូចម្តេច? គឺដោយភាគច្រើន ខ្មោចស្លាប់រតែងដេកផ្ងារ។ នេះហៅថា ការដេកយ៉ាងខ្មោចស្លាប់។

ការដេកយ៉ាងអ្នកបរិភោគកាម តើដូចម្តេច? គឺដោយភាគច្រើន អ្នកបរិភោគកាមរតែងដេកផ្អៀងទៅខាងឆ្វេង។ នេះហៅថា ការដេកយ៉ាងអ្នកបរិភោគកាម។

ការដេកយ៉ាងរាជសីហ៍ តើដូចម្តេច? គឺស្ដេចរាជសីហ៍ រមែងសម្រេចការដេកផ្អៀងទៅខាងស្តាំ ដាក់ជើងត្រួតលើជើង (ជើងឆ្វេងលើជើងស្តាំ) ស៊កកន្ទុយទៅក្នុងចន្លោះកន្លាក់ភ្លៅ។ កាលវាភ្ញាក់ឡើង រមែងយឺតកាយផ្នែកខាងមុខ ហើយងាកមើលកាយផ្នែកខាងក្រោយ។ បើវាមើលឃើញកាយប្រែប្រួលខុសប្រក្រតីយ៉ាងណាមួយ វាវារមែងមិនត្រេកអរ (តូចចិត្ត) ដោយហេតុនោះ។ តែបើមិនឃើញអ្វីខុសប្រក្រតីទេ វារមែងត្រេកអរ។ នេះហៅថា ការដេកយ៉ាងរាជសីហ៍។

ការដេកយ៉ាងតថាគត តើដូចម្តេច? គឺតថាគតក្នុងធម្មវិន័យនេះ ស្ងាត់ចាកកាមទាំង​ឡាយ​... សម្រេចចតុត្ថជ្ឈាន ដែលមិនមានទុក្ខ មិនមានសុខ មានសតិបរិសុទ្ធដោយ​សារ​ឧបេក្ខា។ នេះហៅថា ការដេកយ៉ាងតថាគត។ ម្នាលភិក្ខុទាំងឡាយ ការដេក ៤ ប្រការនេះឯង។



វិនិច្ឆ័យ (អដ្ឋកថា) នៃសីហសេយ្យាសូត្រទី ៤ ។ គប្បីជ្រាបសេចក្តីពន្យល់ក្នុងសីហ​សេ​យ្យា​សូត្រទី ៤ ដូចតទៅ៖
 
 * សត្វដែលស្លាប់ហើយ លោកហៅថា បេត (ខ្មោចស្លាប់)។
 
 * បទថា ឧត្តានា សេន្តិ បានសេចក្តីថា ខ្មោចស្លាប់ទាំងនោះដោយភាគច្រើនដេកផ្ងារ​។​ ម្យ៉ាងទៀត សត្វដែលកើតក្នុងបេតវិស័យ (ប្រេតភូមិ) ឈ្មោះថា ប្រេត។ ប្រេតទាំងនោះ ដោយ​សារមានសាច់ និងឈាមតិច មានឆ្អឹងប៉ោងរដិបរដុប មិនអាចដេកផ្អៀងបាន​ឡើយ ទើបបានត្រឹមតែដេកផ្ងារតែម្យ៉ាង។
 
* បទថា អនត្តមនោ ហោតិ (មិនត្រេកអរ/មិនពេញចិត្ត) សេចក្តីថា៖ រាជសីហ៍ព្រោះជាសត្វមានអំណាចខ្លាំង វារមែងដាក់ជើងមុខទាំងពីរទុកត្រង់ជើងក្រោយកន្លែងណា​មួយ ស៊កកន្ទុយទុកក្នុងចន្លោះភ្លៅ កំណត់ទីកន្លែងដែលជើងមុខ ជើងក្រោយ និងកន្ទុយដាក់​នៅ រួចហើយទម្លាក់ក្បាលចុះលើជើងមុខទាំងពីរ រួចដេកអស់មួយថ្ងៃ។

នៅពេលភ្ញាក់ឡើង វាមិនភ្ញាក់ដោយការផ្អើលស្លន់ស្លោឡើយ តែងើបក្បាលឡើងពិនិត្យ​មើលទីតាំងដែលជើងមុខជាដើមដាក់នៅ។ ប្រសិនបើមានការឃ្លាតចាកទីកន្លែង​បន្តិចបន្តួចក្តី (មិននៅដដែល) វារមែងមិនពេញចិត្តថា "នេះមិនសមគួរដល់ជាតិ​ត្រកូល​របស់ឯង មិនសមគួរដល់ភាពជាអ្នកក្លាហានឡើយ" ដូច្នេះហើយ វាក៏ដេកក្នុងទី​នោះបន្តទៀត ដោយមិនចេញទៅស្វែងរកអាហារឡើយ។
 
 * បទថា អនត្តមនោ ហោតិ លោកពោលសំដៅយកសេចក្តីនេះ។ ផ្ទុយទៅវិញ បើគ្មានអ្វីឃ្លាតចាកទីតាំងទេ រាជសីហ៍រមែងត្រេកអរ (អត្តមនោ) ថា "នេះសមគួរដល់ជាតិ​ត្រកូលរបស់ឯង និងសមគួរដល់ភាពជាអ្នកក្លាហានរបស់ឯងហើយ" រួចក៏ក្រោក​ពីទី​នោះ គ្រវីកាយ រលាស់រោមជុំវិញក គ្រហឹម (សីហនាទ) ៣ ដង រួចទើបចេញទៅ​រក​អាហារ។

ប្រភពៈ ហ្វេសប៊ុក Long Ti (ធម្មចរិយា ឡេង ពិសិទ្ធិ)
ដោយ៥០០០ឆ្នាំ